Chinees is een toontaal. Dat leer je al in de eerste les. In het begin denk je wellicht nog dat het wel niet zo nauw zal steken, maar ik kan je verzekeren dat je zonder de juiste toon te gebruiken gewoon nergens geraakt. De mensen zullen je niet begrijpen en jij zal ook de Chinezen niet begrijpen. Dus, of je het nu wil of niet, aan de tonen zal je moeten wennen en vooral je moet ze leren onthouden.

Tijd dus om na te denken over een goede strategie. In de Europese talen gebruiken wij ook wel tonen, vaak om een bepaalde emotie uit te drukken. Maar deze tonen beïnvloeden de betekenis van de woorden zelf niet. In het Chinees ligt dit anders. Er zijn enorm veel klanken die sterk op elkaar lijken maar toch een verschillende betekenis hebben en vaak is het verschil alleen te horen in de toon waarmee het woord wordt uitgesproken.

Een eerste stap is daarom je gehoor oefenen door veel te luisteren naar correct uitgesproken woorden en zinnen. Daarvoor is ChinesePod natuurlijk ideaal. De podcasts vormen immers de kern van het aangeboden materiaal en ze zijn bovendien gratis. Luister zoveel mogelijk, zelfs indien je niet alles begrijpt helpt het je te wennen aan de nieuwe klanken en aan de tonen. Luister daarnaast ook gericht, met de transcriptie van de les erbij zodat je het pinyin kan gebruiken om de verschillende klanken van elkaar te onderscheiden en te zien welke toon je verondersteld wordt te horen.

De volgende stap is zelf de klanken te reproduceren. Gewoon nazeggen dus, zo juist mogelijk. Daar stelt zich dan meteen het eerste probleem. Hoe weet je of je goed bezig bent. Niet iedereen heeft een gehoor dat goed genoeg is om kritisch naar zichzelf te luisteren. Gelukkig kan ook hier de techniek je helpen. Je kan best je eigen stem opnemen. Dat kan ook via de computer, bijvoorbeeld met het gratis pakket Audacity. Je hebt dan wel een microfoon nodig. De meeste laptop computers hebben een ingebouwde microfoon en indien je met een gewone PC werkt kan je voor een paar tientallen euro’s een handig USB-model kopen. Luisteren en vergelijken dan maar.

Wanneer je eenmaal de juiste tonen kan onderscheiden en ook zelf kan reproduceren moet je ook nog proberen deze tonen te onthouden. Je kan hiervoor hulpmiddelen zoals flashcards gebruiken, maar zelf vind ik dit geen goed idee. Probeer elk woord te onthouden binnen een bepaalde context. Leer geen woorden afzonderlijk uit het hoofd, maar concentreer je op korte stukjes van een zin en herhaal deze stukjes zin zo vaak mogelijk. Zo vat je niet alleen gemakkelijker de betekenis van een woord, maar je onthoudt er meteen de toon bij. Op deze manier creëer je kleine puzzelstukjes, hapklare brokken, lexical chunks, zoals Ken Carroll zegt en voor je het weet vorm je met deze stukken en brokken je eigen zinnen, mèt de juiste tonen uiteraard.